H τέχνη της προσωπογραφίας στη βυζαντινή μουσική το πρόσωπο της Παναγίας

Ἡ τέχνη τῆς μουσικῆς προσωπογραφίας, ὡς πεδίο παρθένο καὶ ἀνεξερεύνητο, κινεῖ τὸ ἐρευνητικὸ ἐνδιαφέρον γιὰ τὴν ἐκπόνηση τῆς παρούσης διατριβῆς, ἑστιάζοντας στὸ πρόσωπο τῆς Παναγίας. Ὁ ἀπέραντος λειμῶνας τῆς μελουργικῆς παραγωγῆς ἀποτελεῖ τὸ καταλληλότερο ὑπόβαθρο γιὰ νὰ οἰκοδομηθεῖ καὶ νὰ ἀναδειχθεῖ ἡ μουσικὴ ἀπεικόνιση τῆς Θεοτόκου. Διατρέχοντας τὸ περιεχόμενο τῆς παρούσης διατριβῆς ἀναγνωρίζεται ἡ κλιμακωτὴ προσέγγιση τοῦ θέματος μὲ εὐμέθοδο καὶ συστηματικὸ τρόπο. Ἔτσι, στὸ πρῶτο μέρος, δίκην εἰσαγωγῆς, προσεγγίζεται ὁ ὅρος «μουσικὴ προσωπογραφία», ἐνῶ στὸ δεύτερο μέρος ἐπιχειρεῖται μία συγκεντρωτικὴ καταγραφὴ τῶν θεοτοκίων μελῶν κατὰ γένος μελοποιίας, μὲ βάση τοὺς κυριώτερους καταλόγους χειρογράφων βυζαντινῆς μουσικῆς. Στὴ συνέχεια προβάλλεται ὡς κατ’ ἐξοχὴν μέθοδος προσέγγισης τῆς προσωπογραφίας στὴν ψαλτικὴ τέχνη ἡ ἀνάλυση. Μιὰ ἐνδιαφέρουσα ἔρευνα τοῦ βαθμοῦ ἀντίληψης τῆς μουσικῆς ἀπεικόνισης τοῦ προσώπου τῆς Παναγίας ἀπὸ τοὺς πιστοὺς περιλαμβάνεται στὸ παράρτημα ὡς κατακλεῖδα τῆς παρούσης ἐργασίας. Δύο δὲ δίσκοι ἀκτῖνος ὁλοκληρώνουν τὴν παροῦσα ἐργασία· ὁ πρῶτος μὲ μία πιλοτικὴ Βάση Δεδομένων θεοτοκίων μελοποιημάτων συμβάλλοντας στὴ σύγχρονη Βυζαντινομουσικολογικὴ ἔρευνα, καὶ ὁ δεύτερος μὲ ἠχογραφήσεις ἐπιλεγμένων μελῶν πρὸς τιμὴν τῆς Θεοτόκου ἀπὸ τὴ γράφουσα, προσφέροντας τὴν ἀμεσότητα τῆς μουσικῆς ἐμπειρίας.